CYKL MIESIĄCZKOWY
Cyklem miesiączkowym nazywamy zmiany zachodzące w organizmie kobiety pod wpływem hormonów w ustalonym rytmie biologicznym. Długość cyklu liczymy od pierwszego dnia miesiączki do ostatniego dnia przed następnym krwawieniem.
Pod względem hormonalnym cykl miesiączkowy dzielimy na 2 fazy:
1/ Faza estrogenowa
2/ Faza progesteronowa.
Pod względem płodności cykl dzielimy na 3 fazy:
1/ Faza przedowulacyjna
2/ Faza okołoowulacyjna - płodna
3/ Faza poowulacyjna.
Cały problem związany z płodnością polega na określeniu początku i końca fazy okołoowulacyjnej (płodnej) w każdym cyklu.
Bez względu na długość cyklu owulacja zawsze wystąpi około 14 dni przed końcem cyklu.
NIE W POŁOWIE CYKLU.
NIE W 14 DNIU CYKLU.
TYLKO 14 DNI PRZED KOŃCEM CYKLU!
OWULACJA, czyli JAJECZKOWANIE to uwolnienie dojrzałej komórki jajowej z pęcherzyka Graafa. Owulacja występuje zawsze 12 - 16 dni przed końcem cyklu - średnio 14 dni przed końcem cyklu.
1 - pierwszy dzień cyklu
K - miesiączka
O - owulacja
Niezależnie od długości cyklu owulacja występuje zawsze około 14 dni przed końcem cyklu.
Po owulacji, z pękniętego pęcherzyka Graafa powstaje ciałko żółte, które produkuje hormon - progesteron.
PROGESTERON - hormon płciowy żeński, produkowany przez ciałko żółte - powstałe z pękniętego pęcherzyka Graffa w jajniku.
PROGESTERON - powoduje wzrost podstawowej temperatury ciała - (PTC) - ustalił to Van de Velde w 1904 roku.
W 1947 roku Ferin opracował praktyczne zastosowanie testu termicznego do rozpoznawania płodności, od tamtego czasu dokonano ogromnego postępu w dziedzinie rozpoznawania płodności.
Łatwo powiedzieć kiedy było jajeczkowanie w cyklu,
już po jego zakończeniu.
Czy można określić dzień jajeczkowania
w cyklu aktualnie trwającym?
TAK! - jeżeli kobieta prowadzi obserwacje
objawów - wskaźników płodności.
Objawy płodności dzielimy na:
1/ główne,
2/ dodatkowe czyli pomocnicze.
GŁÓWNE OBJAWY PŁODNOŚCI
Są to objawy, które występują u wszystkich płodnych kobiet, podczas każdego cyklu owulacyjnego. Na podstawie tych objawów można wyznaczyć fazy płodności.
Do głównych objawów płodności zaliczamy:
1/ zmiany podstawowej temperatury ciała - (PTC),
WARUNKI MIERZENIA PTC
Podstawową temperaturę ciała mierzymy:
1. po przynajmniej 3 godzinnym śnie (spoczynku),
2. bezpośrednio po przebudzeniu się,
3. przed wstaniem z łóżka,
4. przez 5 minut (lub krócej - zależnie od rodzaju termometru),
5. w ustach pod językiem lub w pochwie lub w odbycie,
6. przez cały cykl w tym samym miejscu,
7. przez cały cykl tym samym termometrem,
8. o tej samej porze (między 4.00, a 11.00),
9. temperaturę zapisujemy bezpośrednio po zmierzeniu - przy pomiarze termometrem rtęciowym,
9'. używając termometru elektronicznego (termometr elektroniczny ma pamięć pomiaru), po zmierzeniu ptc, można spać dalej :-)
10. każdy cykl zapisujemy na osobnej karcie.
Do pomiaru podstawowej temperatury ciała można używać dobrego termometru elektronicznego. Nowoczesne, dobre termometry elektroniczne takie jak np. elektroniczny termometr lekarski "Microlife MT 1622" (którego precyzja pomiarowa wynosi ok. 0,01oC), posiadają pamięć i krótki czas pomiaru.
Elektroniczny termometr lekarski "Microlife MT 1622" jest dostępny w aptekach, cena ok. 25,00 zł.
Zasady pomiaru ptc
Podstawowa temperatura ciała
Ptc w cyklu miesiączkowym
CZYNNIKI, KTÓRE MOGĄ MIEĆ WPŁYW NA PTC
* zmiana godziny pomiaru PTC,
* zmiana termometru,
* dolegliwości chorobowe (katar, ból gardła itp.),
* zmiana klimatu,
* bezsenność,
* wypity poprzedniego dnia wieczorem alkohol,
* zdenerwowanie.
Wzrost (skok) temperatury jest rozpoznawany wtedy, gdy różnica wynosi 0,2oC lub więcej pomiędzy najwyższą z sześciu ostatnich niższych, a trzecią z następujących po sobie, niezakłóconych, wyższych temperatur.
Linia pokrywająca jest to linia pomocnicza do zinterpretowania dwufazowości cyklu, oddziela fazę temperatur niskich od fazy temperatur wysokich.
Na karcie zaznaczamy wszystkie czynniki, które mogą mieć wpływ na PTC.
Zakłócenia PTC nie mają wpływu na prawidłową interpretację zapisu.
Instrukcja interpretacji kart z obserwacji typowego cyklu - reguły typowe
1. Należy zawsze:
• sprawdzić numer cyklu,
• znaleźć i zakreślić kółkiem wszystkie zakłócenia,
• odnotować, czy w poprzednim cyklu krzywa termiczna była dwufazowa.
2. Interpretacja krzywej termicznej
• Sprawdź, czy wystąpił skok temperatury i upewnij się, czy było co najmniej sześć niższych temperatur poprzedzających skok.
• Po stwierdzeniu ustalonego wzrostu temperatury narysuj linię pokrywającą. Powinna ona przebiegać ½ (0,025°C) kratki powyżej najwyższego punktu z sześciu niezakłóconych temperatur poprzedzających skok.
• Linia pokrywająca oddziela wyraźnie fazę temperatur niższych od fazy temperatur wyższych i jest szczególnie przydatna w interpretacji kart ze skokiem przebiegającym w sposób nietypowy (schodkowy, zębaty itp.)
• Po narysowaniu linii pokrywającej zaznacz 1,2 i 3 dzień niezakłóconych temperatur fazy wyższej. Warunkiem koniecznym do stwierdzenia trzech pierwszych temperatur fazy wyższej jest to, aby znajdowały się one nad linią pokrywającą, a trzecia z nich była odległa od najwyższej z sześciu pod linią przynajmniej o 0,2°C. Jeśli trzecia temperatura nad linią pokrywającą nie spełnia tego warunku, należy poczekać do czwartej, która nie musi być wyższa o 0,2°C, a jedynie powinna znajdować się powyżej linii.
2/ zmiany śluzu szyjkowego,
SPOSÓB OBSERWACJI ŚLUZU
Na obserwację śluzu składają się odczucia i wygląd (ocena wzrokowa). W ciągu dnia kobieta jest w stanie zauważyć i rozróżnić odczucie suchości, wilgotności lub mokrości, śliskości, występujące w okolicy ujścia pochwy.
Ocenę wzrokową śluzu kobieta prowadzi każdorazowo przy korzystaniu z toalety. Dotykając papierem toaletowym okolicy sromu, stwierdza obecność śluzu i jego właściwości.
Obserwacje notuje się wieczorem. Notuje się najbardziej płodne cechy śluzu zaobserwowane w ciągu całego dnia.
ODCZUCIA JAKIE DAJE ŚLUZ I WYGLĄD ŚLUZU
Odczucia:
* sucho } brak śluzu
* wilgotno lub "już nie sucho" } śluz mniej płodny
* mokro } śluz płodny
* ślisko } śluz płodny
* "naoliwienie" } śluz płodny
Wygląd:
* mętny } śluz mniej płodny
* lepki } śluz mniej płodny
* gęsty } śluz mniej płodny
* kleisty } śluz mniej płodny
* płynny } śluz płodny
* przejrzysty } śluz płodny
* rozciągliwy } śluz płodny
Szczyt objawu śluzowego (dzień szczytu śluzu) jest to ostatni dzień, w którym śluz szyjkowy ma choć jedną cechę śluzu płodnego. Rozpoznać go można tylko retrospektywnie w dniu następnym, gdy stwierdza się, że śluz zupełnie zniknął lub wyraźnie się zmienił na śluz typu mniej płodnego, a także zniknęło odczucie mokrości (śliskości) w przedsionku pochwy.
np.:
SZCZYT +1 +2 +3
sucho nie sucho wilgotno wilgotno mokro mokro mokro wilgotno wilgotno sucho
----- ----- mętny lepki gęsty płynny przejrzysty rozciągliwy ? gęsty ----- -----
brak śluzu śluz mniej płodny śluz mniej płodny śluz mniej płodny śluz płodny śluz płodny ostatni dzień śluzu płodnego śluz mniej płodny śluz mniej płodny brak śluzu
Zasady obserwacji śluzu
Rozwój objawu śluzu
Instrukcja interpretacji kart z obserwacji typowego cyklu - reguły typowe
1. Należy zawsze:
• sprawdzić numer cyklu,
• znaleźć i zakreślić kółkiem wszystkie zakłócenia,
• odnotować, czy w poprzednim cyklu krzywa termiczna była dwufazowa.
2. Interpretacja zmian objawu śluzu
• Zwykle przez kilka dni po miesiączce występuje odczucie „suchości” i brak jakiegokolwiek śluzu. Następnie pojawia się odczucie „wilgotności” (zmiana z „suchości” na „już nie sucho”), a wraz z nim śluz gesty, lepki, nierozciągliwy, mętny (śluz o cechach mniejszej płodności).
• U niektórych kobiet po miesiączce występuje stała, niezmieniająca się wydzielina z odczuciem wilgotności lub jedynie samo odczucie wilgotności bez śluzu.
• Po kilku dniach w obu tych sytuacjach w miarę wzrostu pęcherzyka jajnikowego pojawia się śluz rozciągliwy, przejrzysty, podobny do surowego białka jaja kurzego (typ śluzu wysoce płodnego) i towarzyszą mu odczucia „mokro”, „ślisko”, „naoliwienie”.
• Ostatni dzień, w którym śluz posiada jakąkolwiek cechę śluzu wysoce płodnego, nazywa się dniem szczytu objawu śluzu. Dzień ten ustala się retrospektywnie. Następnego dnia, gdy nie stwierdza się obecności żadnego śluzu lub wystąpi śluz o cechach mniejszej płodności (nierozciągliwy, gęsty, mętny) i zaniknie odczucie „mokrości”, „śliskości”, „naoliwienia”, a pojawia się odczucie „suchości” lub „wilgotności” ustala się, że dzień poprzedni był dniem objawu szczytu śluzu.
• Zaznacz 1,2, i 3 dzień po dniu szczytu objawu śluzu (S+3).
3/ zmiany szyjki macicy.
BADANIE SZYJKI MACICY
Badanie szyjki macicy poleca się tym kobietom, które tego chcą, w następujących sytuacjach szczególnych:
* w okresie premenopauzy,
* przy trudnościach z poczęciem,
* gdy śluzu jest mało,
* po porodzie.
Kobieta przeprowadza autopalpację szyjki macicy:
* raz dziennie,
* o tej samej porze,
* niekoniecznie wieczorem.
Badając szyjkę zwracamy uwagę na:
* położenie,
* konsystencje,
* rozwarcie,
* obecność śluzu.
Zapis obserwacji nanosimy na kartę cyklu.
OBSERWACJA SZYJKI MACICY
1. Na początku cyklu szyjka jest:
- nisko,
- zamknięta,
- twarda.
Szczyt objawu szyjki jest to dzień, w którym szyjka macicy jest uniesiona najwyżej, ma najbardziej otwarte ujście zewnętrzne i jest miękka.
Obserwacja zmian szyjki macicy
Instrukcja interpretacji kart z obserwacji typowego cyklu - reguły typowe
1. Należy zawsze:
• sprawdzić numer cyklu,
• znaleźć i zakreślić kółkiem wszystkie zakłócenia,
• odnotować, czy w poprzednim cyklu krzywa termiczna była dwufazowa.
2. Interpretacja zmian szyjki macicy
• Po miesiączce przez kilka dni szyjka jest zwykle twarda, zamknięta i usytuowana nisko. W miarę zbliżania się jajeczkowania szyjka zmienia położenie, unosi się do góry lub wykonuje zwrot od kości krzyżowej od tyłu, ku spojeniu łonowemu do przodu (sprawia wrażenie, że jest bliżej i wyżej), otwiera się i mięknie. Dzień szczytu objawu szyjki to ostatni dzień, w którym jest ona najwyżej, najbardziej otwarta i miękka.
• Zaznacz 1,2 i 3 dzień po dniu objawu szyjki (S+3).,
DODATKOWE OBJAWY PŁODNOŚCI
Objawy te nie występują u wszystkich kobiet oraz nie we wszystkich cyklach u tej samej kobiety. Mogą być pomocne w interpretacji objawów głównych.
Do dodatkowych objawów płodności zaliczamy:
1/ ból owulacyjny (kłucie lub napięcie w podbrzuszu),
2/ plamienie okołoowulacyjne (wywołane spadkiem estrogenów),
3/ obrzęki - wywołane zatrzymaniem wody w ustroju,
4/ wrażliwość piersi,
5/ zmiany nastroju (wzmożona pobudliwość),
6/ zmiany skórne (wypryski, kłucie w obrębie żylaków),
7/ powiększenie węzłów chłonnych pachwinowych.
Informacje pochodza ze strony www.NPR.pl Opracował: Dariusz Kłeczek
Nie możesz pisać nowych tematów Nie możesz odpowiadać w tematach Nie możesz zmieniać swoich postów Nie możesz usuwać swoich postów Nie możesz głosować w ankietach Nie możesz załączać plików na tym forum Możesz ściągać załączniki na tym forum
